Europejskie doświadczenie na polskim podwórku: wykorzystanie lepszych praktyk organizacji pozarządowych dla rozwoju działań prowadzonych na rzecz migrantów w Polsce

Niniejszy projekt jest kontynuacją działań prowadzonych przez Fundację Rozwoju „Oprócz Granic” w zakresie poszukiwania i praktycznej weryfikacji rozwiązań służących poprawie dobrostanu i dobrobytu migrantów przebywających na terytorium Polski. Projekt powstał w oparciu o przemyślenia pracowników FROG pracujących przy realizacji projektów o charakterze doradczym (Migracja i Integracja w Praktyce, Migranckie Centrum Karier i Pośrednictwa Pracy, Centrum Powitania w Warszawie), informacyjnym (Migrancki Portal Wiedzy) i badawczym (Wielowymiarowe Wyzwania), a tym samym stanowi konsekwentną kontynuację działań mających na celu profesjonalizację działań prowadzonych na rzecz integracji obywateli krajów trzecich w Polsce.

Z rozlicznych spotkań z przedstawicielami organizacjami pozarządowych, które działają na rzecz migrantów w innych częściach Europy, wynika iż Polska powinna skorzystać z doświadczeń i praktyk w przygotowaniu i wdrażaniu własnej strategii integracyjnej.  Przesłankami ku rozwinięciu takiej współpracy są:

• stosunkowo krótka historia przyjmowania migrantów
• stosunkowo krótki okres w strefie Schengen
• zwiększająca się skala migracji do Polski
• położenie Polski na zewnętrznych granicach EU i płynące z tego konsekwencje migracyjne(m.in. mały ruch graniczny, uregulowania wiążące się z Konwencją Dublin II, wysoki udział migracji wahadłowych),
• stosunkowo niewielki sektor organizacji pozarządowych.

Biorąc pod uwagę powyższe czynniki, Polska ma w obecnej chwili unikatową szansę obrócenia dotychczasowych minusów w plusy, a mianowicie skorzystania z możliwości ukształtowania własnej, odpowiadającej swoim potrzebom polityki migracyjnej oraz zaplecza instytucjonalnego gotowego sprostać potrzebom migrantów zapewniając jednocześnie rozwój polskiemu społeczeństwu i polskiej gospodarce w oparciu o porażki i sukcesy innych państw europejskich posiadających dłuższe doświadczenie we wdrażaniu polityk migracyjnych i integracyjnych.

Dążąc do podniesienia skuteczności i efektywności usług świadczonych na rzecz beneficjentów naszych projektów oraz w celu wymiany doświadczeń z krajami europejskimi, mającymi dłuższą historię przyjmowania migrantów, jak i bogatszą ofertę organizacji pozarządowych do nich skierowaną, proponujemy realizację projektu, którego celem będzie zebranie informacji na temat praktyk organizacji pozarządowych działających na rzecz cudzoziemców w wybranych państwach Europy, które najbardziej odpowiadają polskiej strategii migracyjnej przygotowanej przez zespół ekspertów MSWIA, wspieranie polskich organizacji pozarządowych we wdrażaniu tych pozytywnych wzorców oraz wypracowanie własnych narzędzi i praktyk, które staną się wzorcem dla organizacji pozarządowych w Europie.

Migracja i Integracja w Praktyce

Celem projektu jest zarówno kontynuacja działalności stałego punktu doradczego przy ul. Górskiego 3/17, jak i szukanie nowych rozwiązań służących poprawie dobrostanu i dobrobytu migrantów przebywających na terytorium Polski. Działalność o charakterze doradczym skupia się na kwestiach związanych z legalizacja pobytu i pracy, co łączy się z nieustannym monitorowaniem ustawodawstwa dotyczącego cudzoziemców. Aktualności związane z funkcjonowaniem migrantów w kontekście polskiego ustawodawstwa są również rozpowszechnianie poprzez program radiowy realizowany co dwa tygodnie we współpracy z Polskim Radiem dla Zagranicy. W ramach projektu są też podejmowane działania, które mają pobudzać dyskusję na temat problemów, których doświadczają  imigranci  w Polsce oraz sposobów ich rozwiązywania. W tym celu regularnie organizowane są spotkania Klubu Dyskusyjnego  oraz wieczory filmowe, które zapewniają przyjazną atmosferę do rozmowy na ważne dla migrantów tematy. Wyjątkową oferta dla migrantów są też warsztaty z twórczego pisania, którzy już dobrze władają językiem polskim, ale chcieliby rozwinąć swoje kompetencje literackie. Działaniem skierowanym na aktywizację migrantów i ich pracodawców też konkurs „Przygody cudzoziemców na polskim rynku pracy,” który zachęca do opisywania doświadczeń cudzoziemców na polskim rynku pracy.

Wielowymiarowe wyzwania: badanie potencjały integracji migrantów w Polsce

Głównym celem projektu jest pogłębienie wiedzy na temat procesu integracji cudzoziemców w Polsce poprzez przeprowadzenie badań i analizy uwarunkowań, przygotowanie raportu, który posłuży jako kompendium wiedzy na temat problemów i potrzeb imigrantów dla kluczowych aktorów kształtujących proces integracji cudzoziemców w Polsce. W ramach projektu zbierane i analizowane są informacje na temat procesu integracji cudzoziemców w Polsce, które mają docelowo służyć zapoznaniu szerokich kręgów urzędników, działaczy organizacji pozarządowych, mediów i polityków z uwarunkowaniami integracji cudzoziemców w dzisiejszej Polsce. Innowacyjność tych badań polega na spojrzeniu na integrację cudzoziemców w społeczeństwie polskim jako na proces, jego kompleksowym, interdyscyplinarnym przebadaniu, uwzględnieniu fazy przedemigracyjnej, analizie uwarunkowań kraju wysyłającego oraz analizie społeczeństwa i instytucji kraju przyjmującego a także nastawienia społeczeństwa polskiego wobec procesu integracji migrantów. Niniejszym badaniem została objęta grupa imigrantów z terenów byłego ZSRR, którzy, jak pokazują oficjalne dane, stanowią najliczniejsza grupę imigrantów do Polski. Badaniem zostali objęci migranci z: Armenii, Białorusi, Kazachstanu Mołdawii, Rosji oraz, - najliczniejsi- z Ukrainy. Objecie badaniem tak szerokiego wachlarza narodowości i jednocześnie pewne ograniczenie czynników historyczno-kontekstualnych, spowoduje, że zgeneralizowane wnioski i rekomendacje znajda zastosowanie i pozwolą zrozumieć znaczący fragment zagadnienia imigracji do Polski.